Av Knut Arne Høyvik

Det er ikkje fordi trea skiftar klede, og tek på den fargerike haustkåpa, Det er eit vakkert syn, ja, skiftet frå sommar til haust, er eit måleri, som ingen greier å måle. Det er heller ikkje fordi marka tek av seg dei grøne kleda, og tek på seg dei gule og grå.
Nei, det er lågtrykka, desse intense vindfelta, som kjem dansande over havet i stor fart, det er dei eg ikkje likar, eg trur eg har fått fleire overdosar.

Det er september, og lågtrykka byrjar å stille seg i kø langt vest i Atlanterhavet. Dei ordnar seg slik som telefonsvararane: «Du rykkjer stadig fram i køa, ver vennleg og vent». Dei kursar med kvass presisjon mot Stad, før dei kastar seg over oss. Den aller sterkaste vinden vert oftast målt ved Kråkenes fyr, sør for Stad. Dersom nokon frå styresmaktene hadde blitt nøydde å segle forbi der, ein stormdag, hadde løyvingane til Stad skipstunell blitt ei hastesak.

Stormane og orkanane, som rotar det til både på land og sjø, er flittige gjestar her hjå oss. Vår Herre peikar på oss, det er vi som skal ynskje lågtrykka velkomne til gards. Når dei når land, har sjøfolk og fiskarar teke støyten ute i havet. Ein og annan brotsjø kunne øydelegge noko på dekk, og på styrehuset, når den trefte oss med stor kraft. Når lågtrykka går aust om fjella, er som regel den sterke vinden over. Korn og grasstrå røyver seg lett i vinden, når milde restar av stormen stryk over innlandet. Skulle det likevel blåse ned nokre hagemøblar på Hamar, får vi lese om det i VG.

No lærer vi lågtrykka å kjenne, lenge før dei når oss. Meteorologane har døypt dei; Dagmar, Narve, Berit og Vidar. Etter mitt syn eit stort framsteg, som bergar liv, helse, og store verdiar. Vi kan førebu oss, og sikre oss på ein betre måte enn før.

Etter ei storm-dame, kjem ein storm-mann, og slik går dei gjennom namnelista. Ikkje alle er like sterke, nokre sprengjer seg på veg over havet, andre andar ut sør for Færøyane. Dei mest hissige, som Dagmar i 2011, pusta sterkare og sterkare, til ho nådde land med eit brak, og snudde opp ned på naust, hus og båtar.

Men det er kjekt å vite at vi er godt budde, vi er genetisk designa for å tole mykje vind. Glansnummeret vårt er å gå i motvind, sjølv om vi ligg framover som ein mislukka skihoppar i svevet. Vi tek oss fram, på veg til butikken og skulen, eller frå hus til hus, med loddbøker for idrettslaget.
– God kveld, god kveld, hanj e’ friske med vinda ja, seier vi, og ristar regnet av håret, og rettar ryggen. Vi er ikkje skapte til å dramatisere, eller bruke store ord. Monsterbølger og dramatikk, tek dei seg av i hovudstadspressa, og vi dreg på smilebandet.

No er vi klar, spenna klar, no kan lågtrykka kome. Mitt forslag er at den første stormen får namnet Erna, og den andre Jonas. Sylvi bør vi kanskje vente med, elles bles vi vel over grensa til Sverige. Heilt til slutt deler eg diktet eg skreiv, då Dagmar hadde pusta frå seg, natt til andre juledag i 2011. Ha ein smul onsdag.

Dagmar

Barmfager, vill, kom du inn i frå vest
Og rota det til for vår førstedags fest
Du fylte din munn, blês inn over land
Og slo etter oss med di sterkaste hand
Du beit oss med raudmåla
lepestiftsmunn
Tok med deg naust, sende
båtar på grunn
Til tider så letta du litt på skjørtet
Så vi skulle tru at du ville flørte
Men då vi nesten skjøna oss på deg
Så tok du lyset så ingen fekk sjå deg
Det blinka i nylagd manikyr
Då du drog forbi, sette alt over styr
Som oftast har vi gode minner
Når vi blir vitja av einslege kvinner
Men Dagmar- som Nora-
frå Ibsens penn
Ho gjekk og kjem heldigvis aldri igjen.